Γιάννης Ι. Πασσάς, Φιλόλογος-Συγγραφέας

Our Blog

Υπόταξη

Η υπόταξη (υποτακτική σύνδεση) είναι ο τρόπος με τον οποίο μία πρόταση (εξαρτημένη) συνδέεται με μία άλλη (κύρια ή άλλη εξαρτημένη), στην οποία και στηρίζεται νοηματικά και γραμματικά. Η εξαρτημένη πρόταση δεν μπορεί να σταθεί μόνη της, γιατί το νόημά της συμπληρώνει ή…

Παράταξη

Η παράταξη (παρατακτική σύνδεση) είναι ο τρόπος με τον οποίο δύο ή περισσότερες ισοδύναμες προτάσεις (κύριες ή ομοειδείς δευτερεύουσες) ενώνονται με με παρατακτικούς συνδέσμους: συμπλεκτικούς, αντιθετικούς, διαζευκτικούς, συμπερασματικούς, επεξηγηματικούς (π.χ. «Ο μαθητής μελέτησε και έγραψε καλά στις εξετάσεις»). Αυτή η σύνδεση προσφέρει  ρυθμό,…

Πρόταση

Για την παραδοσιακή γραμματική, πρόταση (clause) είναι μια συντακτική μονάδα που αποτελείται από ένα τουλάχιστον ρηματικό τύπο. Για τη σύγχρονη γραμματική όμως είναι η βασική μονάδα παραγωγής νοήματος στον λόγο, μέσα από την οποία εκφράζουμε εμπειρίες, συναισθήματα, σχέσεις και οργανώνουμε τον λόγο μας.…

Θέατρο

Το θέατρο είναι ένα λογοτεχνικό είδος που έχει ως κύριο χαρακτηριστικό τη δραματική αναπαράσταση πράξεων και συγκρούσεων μέσω διαλόγων και σκηνικής δράσης. Το θεατρικό έργο δεν αφηγείται, αλλά παρουσιάζει την ιστορία ζωντανά μπροστά στο κοινό, με τους χαρακτήρες να εκφράζονται κυρίως μέσω της…

Μέλλοντας

Ο μέλλοντας ανήκει στη ρηματική κατηγορία του χρόνου και εκφράζει ενέργεια που τοποθετείται χρονικά μετά τη στιγμή της ομιλίας. Στην ελληνική γλώσσα διακρίνουμε τρεις τύπους μέλλοντα, καθένας με διαφορετική όψη και λειτουργία: [1] Συνοπτικός Μέλλοντας (μέλλοντας στιγμιαίος) Μορφή: θα + ρήμα με αοριστικό…

Μέτρο

Ο όρος αναφέρεται στον συνδυασμό των τονισμένων (-) και άτονων (υ) συλλαβών στην ποίηση. Στη σύγχρονη ποίηση βασίζεται στον τόνο και όχι στην ποσότητα (διάρκεια ήχου) των συλλαβών. Η εναλλαγή τονισμένων και άτονων συλλαβών μπορεί να γίνει με πέντε τρόπους: Ίαμβος (υ–): π.χ.…

Ομοιοκαταληξία

Ομοιοκαταληξία ονομάζεται η πλήρης ηχητική ομοιότητα που παρουσιάζουν δύο ή περισσότεροι στίχοι από το τελευταίο τους τονισμένο φωνήεν και μετά. Η ομοιοκαταληξία, ανάλογα με τη συλλαβή στην οποία τονίζεται η τελευταία λέξη του στίχου, διακρίνεται σε οξύτονη (τονίζεται η λήγουσα), παροξύτονη (τονίζεται η…

Ποιητική

Το σύνολο των λογοτεχνικών θεωριών και των αισθητικών αρχών με τις οποίες επιχειρούμε να ορίσουμε το λογοτεχνικό φαινόμενο. Στη διάρκεια των αιώνων υπήρξαν διαφορετικές ποιητικές θεωρίες: Μιμητικές θεωρήσεις: Οι θεωρίες αυτές περιέγραψαν τη λογοτεχνία ως αναπαράσταση του κόσμου και της ανθρώπινης ζωής. Εκκινούν…

Χαρακτήρες

Στα λογοτεχνικά έργα –κυρίως της πεζογραφίας και του θεάτρου– συναντάμε πλασματικά πρόσωπα, που αναπαριστώνται με την ονοματοδοσία, την περιγραφή, τα λόγια και τις πράξεις τους, τις σχέσεις του με άλλους χαρακτήρες, τα σχόλια του αφηγητή κτλ. Μέσω αυτών των πληροφοριών ο αναγνώστης μπορεί…

Πολυτροπικά κείμενα

Πολυτροπικό κείμενο (multimodal text) είναι εκείνο που συνδυάζει περισσότερους από έναν τρόπους (modes) σημασιοδότησης, δηλαδή δεν βασίζεται μόνο στη γλωσσική πληροφορία (γραπτό ή προφορικό λόγο), αλλά ενσωματώνει και άλλους σημειωτικούς πόρους, όπως την εικόνα, τον ήχο, τη διάταξη στη σελίδα ή την οθόνη,…