[ΓΛΩΣΣΑ] Γραμματική κατηγορία που τοποθετεί την ενέργεια ή την κατάσταση που εκφράζει το ρήμα σε κάποια χρονική στιγμή: [α] παρελθόν (παρατατικός, αόριστος, υπερσυντέλικος), [β] παρόν (ενεστώτας, παρακείμενος) και [γ] μέλλον (συνοπτικός / μη συνοπτικός μέλλοντας / συντελεσμένος μέλλοντας). ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ Β’ ΛΥΚΕΙΟΥ:…
Η αφήγηση (narration) είναι ένας κειμενικός τύπος με σκοπό την τοποθέτηση προσώπων και γεγονότων σε μια ακολουθία χρόνου. ΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΕΙΔΗ Οι αφηγηματικοί κειμενικοί τύποι, ανάλογα με τον σκοπό τους, διακρίνονται σε τρία είδη: Αντικειμενικές/ τεχνικές αφηγήσεις (δημοσιογραφική είδηση/ ρεπορτάζ, ιστορική αναφορά, (αυτό)βιογραφικό σημείωμα,…
Σχολιαστικό σημείο στίξης. Χρησιμοποιείται για να εκφράσει συναισθήματα (θαυμασμό, ειρωνεία, απορία, έκπληξη, δυσαρέσκεια, ανησυχία, αποφασιστικότητα, φόβο, χαρά κτλ.): [α] Στο τέλος μιας επιφωνηματικής πρότασης (π.χ. «Έκανες θαυμάσια δουλειά!», «Έχασε χωρίς καν να αγωνιστεί! Φοβερή ομάδα!», «Αύριο φεύγουμε για διακοπές!»). [β] Στο εσωτερικό μιας…
Συντακτικό και (κυρίως) σχολιαστικό σημείο στίξης. Χρησιμοποιείται για να επιστήσει την προσοχή μας, να επισημάνει δηλαδή πως ένα συγκεκριμένο τμήμα του λόγου έχει κάποια ιδιαιτερότητα. Η πιο συχνή χρήση τους γίνεται: Για την παράθεση κειμένου που έχει διατυπωθεί από άλλον σε ευθύ λόγο,…
Συντακτικό σημείο στίξης. Χρησιμοποιείται για την απομόνωση μιας λέξης/ φράσης που θεωρείται εμβόλιμη στην πρόταση (σχόλια, επεξηγήσεις, αρκτικόλεξα, παραθέματα και βιβλιογραφικές αναφορές κτλ.) και που θα μπορούσε (σε αντίθεση με την παρενθετική χρήση του κόμματος) να παραλειφθεί χωρίς σημαντική απώλεια του νοήματος (π.χ.…
Συντακτικό σημείο στίξης που δηλώνει μια μικρή παύση στην ανάγνωση. Χρησιμοποιείται συνήθως: [α] Για τον χωρισμό προτάσεων μέσα στην ίδια περίοδο που συνδέονται: [i] Παρατακτικά (αντιθετικά) με τον αντιθετικό σύνδεσμο αλλά (π.χ. «Με είχε προειδοποιήσει, αλλά δεν τον άκουσα»), [ii] Υποτακτικά για τον χωρισμό εξαρτημένης…
Συντακτικό σημείο στίξης με προεξαγγελτική λειτουργία. Χρησιμοποιείται [α] για να εισάγει έναν κατάλογο στοιχείων, [β] για να συνδέσει δύο προτάσεις από τις οποίες η δεύτερη επεξηγεί την πρώτη και [γ] για να δηλώσει το αποτέλεσμα.
Συντακτικό σημείο στίξης που δηλώνει την ημιπερίοδο, [α] μια παύση μικρότερη από αυτή της τελείας, αλλά μεγαλύτερη από αυτή του κόμματος. Εμφανίζεται κυρίως σε ακαδημαϊκά κείμενα και χρησιμοποιείται συνήθως: [β] Για τον χωρισμό ομάδων προτάσεων τη μια από την άλλη (π.χ. «Η πολιτεία…
Συντακτικό σημείο στίξης. Χρησιμοποιείται συνήθως: [α] Στο τέλος αποφαντικής πρότασης για τη δήλωση βεβαίωσης, ισχυρισμού, αξιολόγησης, υπόθεσης κτλ. Με τη συχνή χρήση της (βραχυπερίοδος λόγος) δημιουργείται συναισθηματική ένταση και την αίσθηση της προφορικότητας που επιδιώκει συχνά ο εκφραστικός λόγος. [β] Σε συντομογραφίες και αρκτικόλεξα…