Η καταληκτική παράγραφος του κειμένου, στην οποία ολοκληρώνεται η νοηματική και ρητορική πορεία του λόγου. Λειτουργεί ως σημείο σύνθεσης, αξιολόγησης και αποτύπωσης του τελικού μηνύματος, διαμορφώνοντας την τελευταία -και συχνά πιο ανθεκτική- εντύπωση στον αναγνώστη. Οι στόχοι του επιλόγου είναι:
Να ανακεφαλαιώσει τα βασικά σημεία της ανάλυσης, χωρίς ωστόσο τη μηχανιστική επανάληψή τους.
Να συνθέσει μέσω μιας συνολικής αποτίμησης της ανάλυσης, επιβεβαιώνοντας ότι ο στόχος που τέθηκε στον πρόλογο (έκφραση, ενημέρωση, κατεύθυνση κτλ.) έχει επιτευχθεί.
Να κατευθύνει την τελική πρόσληψη, ορίζοντας πώς «πρέπει» να μείνει το κείμενο στη σκέψη του αναγνώστη ως συμπέρασμα, προβληματισμός ή κάλεσμα για την υιοθέτηση μιας στάσης.
Να διασφαλίσει την αίσθηση πληρότητας, κλείνοντας το κείμενο με συνοχή και σαφή τελικό προσανατολισμό, ώστε να αποφευχθεί η αίσθηση μιας απότομης διακοπής.
ΛΥΜΕΝΟ ΘΕΜΑ
Ποιον ρόλο διαδραματίζει ο πρόλογος και ο επίλογος στο Κείμενο 1 όσον αφορά τον επικοινωνιακό στόχο και την ανάδειξη του θέματός του; [ΤΘΔΔ: 15375]
Η λειτουργία του προλόγου είναι να μας εισαγάγει στο θέμα του κειμένου με τρόπο ελκυστικό, ώστε να προκαλέσει το ενδιαφέρον του αναγνώστη, να παρουσιάσει το υπό διερεύνηση θέμα, αποσπώντας μια πρώτη θετική εντύπωση εκ μέρους του αναγνώστη. Στη συγκεκριμένη περίπτωση ο συγγραφέας, σημειώνοντας ότι η αλληγορία του σπηλαίου είναι ο ιδρυτικός μύθος της δυτικής φιλοσοφίας και συνδέοντας τον αρχαίο φιλοσοφικό μύθο με τη σύγχρονη εποχή, προεξαγγέλει την κρισιμότητα της κριτικής σκέψης έναντι των ψευδαισθήσεων. Η λειτουργία του επιλόγου είναι να ανακεφαλαιώσει και ενδεχομένως να προτείνει κάποιες γενικές κατευθυντήριες γραμμές για την αντιμετώπιση του εν λόγω ζητήματος, προκειμένου να δημιουργήσει προβληματισμό και μετά την ανάγνωση του κειμένου. Στη συγκεκριμένη περίπτωση ο συγγραφέας, αξιοποιώντας ως τρόπο πειθούς την επίκληση στον γνωστό λογοτέχνη Ζοζέ Σκαραμάγκου, ο οποίος εξαίρει την επικαιρότητα της εικόνας του πλατωνικού σπηλαίου με τις αλληγορικές προεκτάσεις της στη σημερινή εποχή, επιτυγχάνει τον επικοινωνιακό του στόχο που είναι η παραίνεση για προσπάθεια εξόδου από την εικονική πραγματικ΄ποτητα με μέσο τη διερεύνηση της αλήθειας. Παράλληλα, πετυχαίνει να προβληματίσει τον αναγνώστη για την πραγματικότητα που βιώνουμε και να δημιουργήσει ερεθίσματα γόνιμου προβληματισμού.
